I Zjazd Polskiego Towarzystwa Kulturoznawczego (2009)

W dniach 15-17 października 2009 roku odbył się w Katowicach i Cieszynie I Zjazd Polskiego Towarzystwa Kulturoznawczego połączony z konferencją “Granice kultury”.

Celem Zjazdu była dyskusja nad problemem granic kultury oraz prezentacja kulturoznawczego warsztatu naukowej obserwacji tych granic.

Tematykę przedstawiano w ramach sześciu paneli dyskusyjnych poświęconych: granicom kultury, granicom cywilizacji, granicom teorii, granicom antropologii, granicom mediów i granicom sztuki.

W dokumencie programowym czytamy:

“Pojęcie granicy w kulturze obejmuje zarówno jej wymiar epistemologiczny, jak i ontologiczny. Pytanie o granice kultury implikuje zatem konieczność określenia badanych zjawisk, czasu i przestrzeni, w jakich się mieszczą, oraz kulturoznawczej perspektywy poznawczej, związanej refleksją teoretyczną i praktyką warsztatową. Równocześnie rozważać trzeba granice kulturoznawstwa jako dyscypliny naukowej i nauczanej – w uniwersytetach i innych szkołach wyższych.

Chcemy, aby Zjazd stał się okazją do integracji ogólnopolskiego środowiska kulturoznawczego oraz platformą merytorycznej dyskusji o współczesnych naukach o kulturze. Mamy nadzieję, że projektowany podział panelowy Zjazdu wytycza rzeczywiste i potencjalne obszary refleksji teoretycznej i badań praktycznych. Podział ten respektuje wielość i różnorodność postaw w naukach o kulturze, zachowując tożsamość kulturoznawstwa jako dyscypliny naukowej i przedmiotu nauczania.”

Opisy paneli:

GRANICE KULTUR:

Kultura jako całość; różnice etniczne, społeczne, narodowe, religijne; cezury czasu i przestrzeni; przynależności i odrębność; regiony, migracje, nomadyzm, integracje; partykularyzm i uniwersalizm w kulturze; globalizacja i glokalizacja; komunikacja międzykulturowa; granice kulturowych eksploracji.

GRANICE CYWILIZACJI:

Kultura i cywilizacja; cywilizacyjne przekształcenia kultury i społeczeństwa; ekonomiczne i polityczne znaczenie różnic kulturowych; sprawiedliwość społeczna i wykluczenie społeczne; technologia, a wartości kultury; kulturoznawstwo wobec materialności cywilizacji.

GRANICE TEORII:

Teoria kultury, jej postaci i granice; granice dyscyplin naukowych; graniczność kulturoznawstwa, graniczność poszukiwań interdyscyplinarnych; granice mowy, pisma i druku; granice tekstu, dyskursu, narracji, poetyki; perspektywy metodologiczne współczesnego kulturoznawstwa i ich ograniczenia.

GRANICE ANTROPOLOGII:

Antropologia filozoficzna i antropologia kulturowa; antropologia kulturowa i antropologia kultury; granice w kulturze i doświadczenia graniczne, wzory kultury i wzory osobowości; relatywizm i uniwersalizm kulturowy; człowiek uniwersalny i kontekstualny.

GRANICE MEDIÓW:

Zakres i granice oddziaływania mediów; rola mediów w tworzeniu i znoszeniu granic kulturowych; dialog medialny ponad granicami kulturowymi; intermedialność, multimedialność i transmedialność; realne i wirtualne przestrzenie poznania, wiedzy i komunikacji; nowe widzialności.

GRANICE SZTUKI:

Granice sztuki – granice w sztuce; przekraczanie granic; granice strategii i konwencji artystycznych; sztuka transkulturowa i transestetyka; granice strategii i konwencji artystycznych; hybrydyzacja i globalizacja sztuki.

 

Program I Zjazdu PTK

 


 

Organizatorami wydarzenia byli:

– Polskie Towarzystwo Kulturoznawcze,
– Komitet Nauk o Kulturze Polskiej Akademii Nauk,
– Instytut Nauk o Kulturze Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.

I Zjazd PTK i konferencję zorganizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

KOMITET HONOROWY:
prof. dr hab. Andrzej Mencwel – Prezes Honorowy PTK
prof. dr hab. Jerzy Kmita
prof. dr hab. Sław Krzemień-Ojak
prof. dr hab. Stanisław Pietraszko
prof. dr hab. Jerzy Szacki

RADA PROGRAMOWA:
prof. dr hab. Andrzej Gwóźdź
prof. UWr. dr hab. Stefan Bednarek
prof. dr hab. Leszek Kolankiewiczprof. dr hab. Ewa Rewers
prof. dr hab. Andrzej Szpociński

KOMITET ORGANIZACYJNY:
PTK, Oddział w Katowicach
UNIWERSYTET ŚLĄSKI, Instytut Nauk o Kulturze
dr Jakub Zajdel – przewodniczący
prof. dr hab. Andrzej Gwóźdź
prof. UŚ dr hab. Bogdan Zeler
dr Aleksandra Kunce
dr Marek Pacukiewicz
dr hab. Dobrosława Wężowicz-Ziółkowska
prof. dr hab. Ewa Kosowska
dr Aleksandra Achtelik
dr Małgorzata Rygielska
dr Bogusław Dziadzia

 

Materiały ze I Zjazdu PTK są dostępne w wersji drukowanej i cyfrowej.

Nakładem wydawnictwa “Śląsk” w Katowicach ukazał się tom zbiorowy “Granice kultury” pod redakcją Andrzeja Gwoździa i Magdaleny Kempnej-Pieniążek.

granice_okladka

Na stronach wydawnictwa “Wiedza i Edukacja” dostępny jest e-book pod redakcją Andrzeja Radomskiego i Radosława Bomby, zatytułowany “Granice w kulturze”.

E-book można pobrać bezpłatnie.